مسئله‌ای عمومی در حریم خصوصی: حقوق سالمندان در خانواده از منظر فقه و حقوق

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار، گروه حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران.

10.22111/csjfl.2026.52411.1007

چکیده

جامعه با پدیده نوظهور سالمندی جمعیت روبروست. سالمندی پدیده‌ای برساخته از جامعه مدرن و دارای نظام مسائل جدیدی است که حل آن‌ها نیازمند درک درست از این پدیده می‌باشد. شاخه‌های مختلف دانش، هر یک از منظری به حل مسائل سالمندی همت گماشته‌اند. دانش حقوق نیز با تأسیس شعبه‌ای از حقوق حمایتی با عنوان «حقوق سالمندان»، نظام مسائل مرتبط با سالمندان را مدنظر قرار داده است. این نوشتار در چارچوب حقوق سالمندان به این موضوع می‌پردازد که سالمند در محیط خانه و خانواده از چه حقوقی بهره‌مند است و در راستای استیفای این حقوق، با چه موانعی روبرو می‌شود؟ از این‌رو، این مقاله با روشی توصیفی و تحلیلی و به‌صورت تطبیقی میان آموزه‌های اسلامی و حقوق بشر، حق‌های سالمندان در خانه و خانواده را ذیل چهار عنوانِ حق ازدواج، حق حریم خصوصی، حق مسکن و مقابله با تبعیض سنی، مورد بررسی و واکاوی قرار داده است. حمایت از سالمند در اختیار همسر و جلوگیری از بزه‌دیدگی او در این فرایند از جانب فرزندان و همسر، حمایت از استقلال سالمند در تصمیم‌گیری در امور شخصی، برخورداری از نظارت عمومی در مسئله اسکان در منزل یا مراکز نگهداری و مهم‌تر از همه، مقابله با تبعیض مبتنی بر سن به‌عنوان محور مرکزی اقامه حقوق سالمندان، یافته‌های اصلی این نوشتار را تشکیل می‌دهد. از منظر این مقاله، با توجه به اینکه پدیده سالمندی، پدیده‌ای حتمی در آینده نزدیک جامعه ایرانی به‌شمار می‌آید، تصویب قانون جامع در راستای حمایت از سالمندان و مقابله با آسیب‌های پیش‌روی آن‌ها ضروری است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

مطالعات تطبیقی ​​فقه و حقوق خانواده
دوره 1، شماره 1
فروردین 1405
صفحه 93-105

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار